مطالب : علی نظافتیان - پژوهشگر بانکی
6 ماه پیش
چک های بی اعتبار، بانک های بی جواب
رأی شماره 780 مورخ 1404/08/10 دیوان عالی کشور، صراحتا حاکی از آن است که دارنده چک ثبت نشده در سامانه بانک مرکزی نمی تواند الزام صادرکننده چک به ثبت آن در سامانه بانک مرکزی را از مراجع قضایی درخواست نماید. خواسته او قطعا رد خواهد شد. این رأی...
7 ماه پیش
صندوق ضمانت سپرده ها: یک سپاس یک تکمله
روز شنبه این هفته، مقاله ای با عنوان «مسئولیت صندوق ضمانت سپرده ها در قبال مطالبات بانک مرکزی» به قلم نگارنده در روزنامه وزین اقتصادی-اجتماعی «فرصت امروز» منتشر شد که بازتاب های متفاوتی در محافل بانکی کشور داشت. خلاص...
7 ماه پیش
مسئولیت صندوق ضمانت سپرده ها در قبال مطالبات بانک مرکزی
این روزها که فرآیند «گزیر» بانک آینده در صدر اخبار بانکی قرار دارد، یک پرسش، ذهن بسیاری از افراد را درگیر کرده است: صندوق ضمانت سپرده های بانکی چه مسئولیت قانونی برای پرداخت مطالبات معوق بانک مرکزی از بانک آینده دارد؟ براساس صور...
7 ماه پیش
بانک آینده در مسیر فرود
به دنبال اعلام نظر ریاست محترم قوه قضائیه، راجع به بانک آینده و عملکرد بانک مرکزی در مورد این بانک، بالاخره مجوز فعالیت بانک آینده توسط بانک مرکزی، باطل شد و این بانک قانونا در مسیر «گزیر» یا به گفته مدیر نظارت بانک مرکزی، &laqu...
7 ماه پیش
مهار اسب سرکش طلا و ارز
با ادامه افزایش مستمر قیمت طلا و ارز، معاون توسعه مدیریت و منابع بانک مرکزی اخیراً با اشاره به افزایش خرید و بالارفتن ذخایر طلای بانک مرکزی در راستای اتخاذ برنامه های راهبردی، اعلام کرده اند: «بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران نیز از دو...
7 ماه پیش
تولد دوباره بانکداری توسعه ای
با وجود آنکه ظاهراً طراحان قانون برنامه هفتم در مورد واژه «توسعه» نظر مثبت نداشته اند و برخلاف برنامه های توسعه پیشین، عنوان «پیشرفت» را به جای آن به کار برده اند اما برعکس، قانون بانک مرکزی، چندین بار از واژه «...
8 ماه پیش
محدودیت مدیریت اعتبارات و جریان نقدینگی
در اوایل مهرماه امسال، اداره تنظیم مقررات بانک مرکزی، دادنامه شماره ۳۶۱۶۱۳۱۰۱۱۱۳۱۴۴۰۴۱ مورخ 1404/05/07 هیأت محترم عمومی دیوان عدالت اداری را جهت اجرا به شبکه بانکی کشور رسما ابلاغ کرد. رأی بالاترین مرجع قضایی کشور در امور اداری لازم الاجراس...
8 ماه پیش
بالاخره ربا هست یا نیست؟
به سنت همیشگی در سالروز تصویب قانون عملیات بانکی بدون ربا و با تلاش مؤسسه عالی آموزش بانکداری ایران، همایش سالانه بانکداری اسلامی در شهریورماه امسال برگزار شد. در این نشست دو روزه، هر یک از سخنرانان، موضوعات بانکی و اقتصادی مورد علاقه خود ر...
8 ماه پیش
مشارکت واقعی، مشارکت غیرواقعی
منظور از «مشارکت» در اینجا، مشارکت مردم در امور سیاسی یا اجتماعی نیست، بلکه مشارکت حقوقی و اقتصادی، موردنظر است؛ پدیده ای که در عملیات بانکی اصطلاحا «تسهیلات مشارکتی» نام گرفته است. در این نوشتار به دلایلی نمی خواهم...
8 ماه پیش
بلاک چین؛ تحول در بانکداری و خدمات مالی
بلاک چین (Blockchain) یک فناوری برای ثبت و مدیریت داده ها به صورت امن و غیرمتمرکز است. در این سیستم، اطلاعات به صورت بلوک هایی از داده ذخیره می شوند که هر بلوک به بلوک قبلی متصل است. این فرآیند از طریق تایید و الگوریتم های رمزنگاری، امنیت ب...
8 ماه پیش
سیستم بانکی و کاهش ارزش پول
معمولا یکی از نتایج منفی تورم مستمر، کاهش ارزش پول ملی است. اگر تورم پیوسته بیداد کند و به اوج برسد، قدرت خرید پول مردم نیز کاهش پیدا خواهد کرد. در این بیدادگری تورم دیگر پرداخت بیش از سیصد یا چهارصد هزار تومان برای یک ناهار ساده هم موجب شگ...
9 ماه پیش
قرض الحسنه تجاری
در نیمه شهریورماه، مدیرکل نظارت غیربانکی بانک مرکزی از مهلت دو ساله صندوق های قرض الحسنه برای تطبیق با شرایط جدید، خبر داد و گفت که «شیوه نامه تطبیق فعالیت صندوق های قرض الحسنه موجود با دستورالعمل اجرایی به زودی ابلاغ می شود.» ا...
9 ماه پیش
صوری سازی عقود اسلامی؛ از ادعا تا واقعیت
آیا می دانید تقسیم بندی عقود و قراردادها به «عقود اسلامی» و «عقود غیراسلامی» از کدام مبنای حقوقی، نشأت گرفته است و آیا صوری سازی عقود در عملیات بانکی واقعیت دارد؟ پاسخ این پرسش ها حتما ارائه خواهد شد، اما لطفا از عنو...
9 ماه پیش
قبض و بسط املاک رهنی بانک ها
وقتی از رهن در عرف بانک ها سخن گفته می شود، منظور همان رهن و اجاره مصطلح در بازار اجاره املاک مسکونی نیست. رهن و اجاره املاک مسکونی در واقع، ساخته عرف اجتماع است برای توجیه شرعی یا قانونی بهره پول مستاجر نزد مالک، که فعلا موضوع بحث ما در ای...
9 ماه پیش
نو کردن کهنه
در آخرین روزهای مرداد، بانک مرکزی از آغاز فرآیند تخصصی شدن بانک ها، خبر داد و اعلام کرد «هیأت عالی بانک مرکزی در سی و ششمین جلسه خود، دستورالعمل تاسیس، فعالیت نحوه اداره و نظارت بر موسسات اعتباری را تصویب کرد. با تصویب این دستورالعمل،...
9 ماه پیش
حذف نظارت
چاپ و نشر اسکناس و نظارت بر آن در ایران، سیری تاریخی و حکایتی شنیدنی دارد. براساس ماده 58 قانون بانک مرکزی (مصوب 7 آذرماه 1402)، «انتشار انواع اسکناس، مسکوک و پول رقومی (دیجیتال) بانک مرکزی (سی.بی.دی.سی)» در اختیار بانک مرکزی قر...
10 ماه پیش
تقسیم بر سه
به قول علما، فرض محال، محال نیست. فرض کنید شما به شخص دیگری، بدهی های مختلف داشته باشید؛ مثلا از مغازه لوازم خانگی به دفعات خرید کرده اید. هر بار هم بخشی از بهای کالای خریداری شده به فروشنده پرداخت می شود و مانده بها پرداخت نشده باقی می مان...
10 ماه پیش
بانکداری با هوش مصنوعی
واقعیت را نمی توان انکار کرد. در حال حاضر، هوش مصنوعی در بیشتر جنبه های زیست جمعی، حضوری فراگیر و موثر دارد. آسان سازی زیست فردی و جمعی شاید مهمترین ویژگی هوش مصنوعی باشد. می توان گفت، هوش مصنوعی، زندگی آدمیان را راهبری می کند. پیشرفت هوش م...
10 ماه پیش
مسیر سخت اصلاح نظام بانکی
برنامه هفتم پیشرفت، مقرراتی برای اصلاح نظام بانکی و مهار تورم، طراحی کرده است. آیا این برنامه ها با وجود چالش هایی همچون حجم بالای تسهیلات تکلیفی همراه با مطالبات کلان معوق، نبود فضای مناسب و نرخ های رقابتی در عملیات بانکی و کارمزد ها، فشار...
10 ماه پیش
بانک مرکزی و نظارت بر اشخاص غیربانکی
شاید قدیمی ترین قانون بانکی ایران، قانون بانکداری (مصوب 5 تیرماه 1334) باشد؛ قانونی پیشرو و مترقی نسبت به زمان خود که تقریبا تمامی مباحت بانکی مورد نیاز بانک های آن زمان را کارشناسانه، ولی کوتاه و گویا تنظیم و تصویب کرده است، اما در یکی دو...