نبرد نشان تجاری KitKat برای ثبت شكل شكلات معروف خود

غول شكلات‌سازی سوییسی نستله به تلاش‌های خود برای ثبت شكل شكلات معروف KitKat به‌عنوان یك نشان تجاری شدت بخشیده است. دیوان عدالت اتحادیه اروپا (CJEU) كه نظرش (در حالی كه الزام آور نیست) معمولاً پیروی دیگر دادگاه‌ها را در پی دارد، اعلام كرده كه باید جلوی اجرای این برنامه گرفته شود. این حكم بدون شك یک انتقام شیرین برای Cadbury است كه قبلا برنامه‌اش به منظور ثبت یك سایه خاص از رنگ بنفش با موفقیت توسط نستله خنثی شد.

حال باید دید بر چه اساسی جلوی ثبت نشان تجاری KitKat گرفته شده است با وجود آن كه تحقیقات نشان از این موضوع دارد كه 90 درصد از پاسخ‌دهندگان در یك بررسی شكلات معروف نستله را به نام KitKat می‌شناسند؟ در حقیقت بسیاری از دیگر نشانه‌های موجود به شكل 3D در گذشته موفق به ثبت خود شده‌اند كه از آن جمله می‌توان به بطری معروف كوكا كولا اشاره كرد. بند دو دستورالعمل نشان تجاری (EC/95/2008) می‌گوید كه یك نشان تجاری شاید شامل چند علامت شود كه امكان نمایش آنها به شكل گرافیكی وجود دارد. این علامت‌ها شكل كالا‌ها یا بسته بندی آنها را در بر می‌گیرد.

به هر حال علامت شكل KitKat به تایید مسئول دفتر رسیدگی به مالكیت معنوی، عاری از یك كاراكتر مشخص است. این نظر بدان معنا است كه از ثبت برند تحت این قانون منع می‌شود. با این وجود، نستله خواستار تكیه بر روی بند 3 است كه تحت آن امكان نادیده گرفتن عدم وجود یك كاراكتر ذاتا متمایز در صورت اثبات كسب هویتی برجسته از طریق استفاده مكرر از یك نشان تجاری فراهم خواهد شد. به هر حال، مسئول رسیدگی به این امور حكم داد كه چنین تمایزی در گذشته به دست نیامده است. نستله از دادگاه دیوان عالی انگلیس تقاضای تجدید نظر كرد. در تقاضای تجدید نظر، نستله معتقد بود كه نشان تجاری KitKat شخصیت متمایز خود را به دست آورده است. این برند ادعا كرد كه بخش قابل توجهی از مصرف كنندگان، این علامت را می‌شناسند و طوری محصولات را با آن ارتباط می‌دهند كه در صورت طرح سوال از آنها مبنی بر شركت بازاریاب محصولات با این نشان، آنها از نستله نام خواهند برد.

در هر صورت، قاضی آرنولد فكر می‌كرد كه امتحان واقعی حاكی از آن بوده كه آیا نستله می‌تواند ثابت كند كه بخش قابل توجهی از مصرف‌كنندگان روی این نشان تجاری به‌عنوان نشانه منشاء كالا تكیه می‌كنند؟ او احساس كرد كه این آستانه بلند‌تر در حالی ضروری به نظر می‌رسد كه مصرف‌كنندگان به‌طور متوسط عادت اندیشیدن درباره منشاء محصولات بر پایه شكل آنها، به خصوص با وجود عدم مشاهده هرگونه عنصر گرافیكی یا كلمه‌ای در نشان تجاری را ندارند. با این وجود، قاضی تشخیص داد كه قانون در این زمینه واضح نیست و خواستار راهنمایی دیوان عدالت اتحادیه اروپا شد. متأسفانه، وكیل مدافع واتلت با قاضی موافق بود و گفت كه به رسمیت شناختن صرف كافی نیست.

به همین ترتیب، با وجود لزوم پیروی از دستور وكیل مدافع واتلت، ظاهراً احتمال اثبات دستیابی به آستانه‌ای نسبتا بالا و تمایز كافی برای ثبت نشان تجاری KitKat از بین می‌رود. در حقیقت، تصور همگان این است كه چنین روندی را می‌توان حاكی از عدم تمایل CJEU به دادن اجازه به شركت‌ها برای كسب امتیاز انحصاری شكل‌های 3D، مشابه مورد KitKat دانست كه شكل آن تا بعد از خرید محصول، توسط مصرف كننده دیده نمی‌شود.