بازار جهانی حمل‌ونقل دریایی با ریسک تازه‌ای روبه‌رو شده است: کمبود سوخت کشتی. پالایشگاه‌ها به‌دلیل فشار جنگ، اختلال در عرضه و جذابیت بیشتر تولید برخی فرآورده‌ها، بخشی از ظرفیت خود را به سمت محصولات سودآورتر برده‌اند و همین مسئله می‌تواند عرضه سوخت کشتی را محدود کند. برای کسب‌وکار ایرانی، این خبر یعنی هزینه حمل، زمان تحویل و قیمت تمام‌شده واردات دوباره می‌تواند بالا برود.

به گزارش رویترز، کمبود سوخت کشتی به‌ویژه در آسیا جدی‌تر است؛ زیرا این منطقه بیشترین وابستگی را به جریان‌های انرژی خلیج فارس دارد. سنگاپور، بزرگ‌ترین مرکز بانکرینگ جهان، بیش از نیمی از تقاضای روزانه نزدیک به یک میلیون بشکه‌ای خود را از مسیر واردات تأمین می‌کند و اختلال در جریان‌های خلیج فارس می‌تواند این بازار را تحت فشار بگذارد.

اثر بر ایران چیست؟
برای ایران، اثر این خبر از مسیر هزینه لجستیک و واردات مهم است. اگر سوخت کشتی گران‌تر یا کمیاب‌تر شود، کرایه حمل دریایی، هزینه بیمه، زمان انتظار کشتی و قیمت کالاهای وارداتی می‌تواند افزایش پیدا کند. این مسئله به‌ویژه برای کالاهای حجیم، مواد اولیه، نهاده‌های تولید، ماشین‌آلات و کالاهایی که با حاشیه سود پایین وارد می‌شوند، حساس است.

کدام کسب‌وکارها باید مراقب باشند؟
واردکنندگان مواد اولیه، شرکت‌های بازرگانی، تولیدکنندگان وابسته به واردات، صادرکنندگان کالاهای حجیم، شرکت‌های حمل‌ونقل، فورواردرها، ترخیص‌کاران و کسب‌وکارهایی که قیمت فروش خود را با تأخیر نسبت به هزینه واردات تنظیم می‌کنند.

چه کسانی ممکن است منتفع شوند؟
شرکت‌هایی که زودتر نرخ حمل را تثبیت کرده‌اند، با چند فورواردر کار می‌کنند، مسیرهای حمل جایگزین دارند و موجودی مواد اولیه خود را با سناریوی تأخیر مدیریت می‌کنند. همچنین کسب‌وکارهایی که بتوانند بخشی از نیاز خود را از منابع نزدیک‌تر یا داخلی تأمین کنند، در برابر شوک حمل مقاوم‌تر خواهند بود.

مدیر ایرانی امروز چه کاری انجام دهد؟
برای سفارش‌های وارداتی، فقط قیمت کالا را ملاک قرار ندهد. نرخ حمل، سوخت، بیمه، زمان انتظار، امکان تغییر مسیر و بند تأخیر در قرارداد باید دوباره بررسی شود. اگر کالا حیاتی است، خرید مرحله‌ای همراه با ذخیره حداقلی امن منطقی‌تر از خرید هیجانی یا تعویق کامل است.

جمع‌بندی فرصت امروز:
خبر کمبود سوخت کشتی یعنی «لجستیک دوباره به مرکز تصمیم‌گیری برگشته است». مدیر ایرانی باید هزینه حمل را به‌عنوان یک متغیر زنده در قیمت‌گذاری و بودجه خرید ببیند.