موضوع ثبت شرکت ها و نحوه حمایت از محصولات دانش بنیان، همواره از دغدغه های اصلی فعالیت شرکت ها به شمار می روند، از این رو در این زمینه نیازمند آگاهی سازی بیشتر هستیم.
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی فناوری و نوآوری، شرکت های دانش بنیان، شرکت یا مؤسسه خصوصی یا تعاونی به شمار می روند که به منظور هم افزایی علم و ثروت، توسعه اقتصاد دانش محور، تحقق اهداف علمی و اقتصادی (شامل گسترش و کاربرد اختراع و نوآوری) و تجاری سازی نتایج تحقیق و توسعه در تلاشند. سرمایه اصلی در این شرکت ها، نیروی انسانی متخصص و توان تحقیق و توسعه بالای آنهاست، به همین دلیل در این شرکت ها حفظ حقوق معنوی و نیروی انسانی از اهمیت بالایی برخوردار است.

بر همین اساس، معاونت علمی و فناوری با حمایت های متنوعی سعی در حفظ و ارتقای این شرکت ها داشته است. اما پیش از اینکه شرکت ها بتوانند از این خدمات حمایتی بهره مند شوند، نیاز است به عنوان یک شرکت دانش بنیان به تأیید برسند.
تاریخچه حمایت از شرکت ها و مؤسسات دانش بنیان
ابتدای سال 86 در معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری ایده ای مبنی بر لزوم وجود قانون مستقل برای حمایت از شرکت ها دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری ها و اختراعات شکل گرفت که پیگیری های انجام شده، در نهایت موجب ارائه لایحه ای با همین عنوان در مهرماه 87 به مجلس شورای اسلامی شد.
این لایحه در دی ماه 87 به صورت عادی وارد مرحله بررسی در کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شد که در نهایت در اردیبهشت ماه 89، لایحه برای طرح در صحن علنی مجلس از سوی کمیسیون به هیأت رئیسه مجلس ارسال شد که تصویب آن شش ماه طول کشید و در آبان ماه 89 به تصویب نهایی رسید و در آذرماه 89 از سوی رئیس جمهور وقت به معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری برای اجرا ابلاغ شد.
قانون تشکیل صندوق نوآوری و شکوفایی و معافیت های گمرکی و مالیاتی از جمله موارد مهم در این قانون است. رکن دیگر قانون، آیین نامه اجرایی آن با محوریت ارزیابی و تشخیص شرکت ها است که مهم ترین بخش آن تشکیل «کارگروه ارزیابی و تشخیص صلاحیت شرکت ها و موسسات دانش بنیان و نظارت بر اجرا» است.
چگونه می توان دانش بنیان شد
اولین قدم برای دانش بنیان شدن، ثبت رسمی شرکت به صورت عادی است. به این معنی که ابتدا باید شرکت ها به صورت عادی در اداره کل ثبت شرکت های سازمان ثبت اسناد و املاک کشور ثبت شوند. درباره امکان استفاده از مزایای قانون، در زمان ثبت شرکت نمی توان اظهار نظر کرد و ارزیابی بر مبنای عملکرد شرکت ها پس از ثبت و فعالیت شرکت انجام می شود.
در مرحله بعدی، شرکت های متقاضی باید وارد سامانه www. danesbonyan. ir شده و پس از مطالعه قوانین و آیین نامه ها اقدام به ثبت نام کرده تا مورد ارزیابی قرار گیرند.
گفتنی است، ایجاد درگاه یکسان برای همه شرکت های متقاضی از تمام نقاط کشور یکی از دغدغه های اصلی دبیرخانه کارگروه ارزیابی و تشخیص صلاحیت بود که منجر به راه اندازی سامانه reg. daneshbonyan. ir شد. بدین ترتیب از همان ابتدای اجرای قانون حمایت از شرکت های دانش بنیان، همه آنچه در فرآیند ثبت نام و ارزیابی رخ می دهد در دسترس شرکت ها است.
در گام سوم، دبیرخانه کارگروه پس از بررسی اولیه اسناد و مدارک شرکت، آن را به کارگزار جهت ارزیابی ارجاع می دهد. کارگزار با بررسی فنی محصولات شرکت در بازدید حضوری، اطلاعات خود را در سامانه ارزیابی بارگذاری می کند.
درگام چهارم، پس از تأیید اطلاعات و تطبیق ارزیابی با آیین نامه از سوی دبیرخانه، نتیجه به کارگروه ارزیابی و تشخیص صلاحیت شرکت ها و موسسات دانش بنیان ارائه می کند.
در گام نهایی، پس از بررسی پرونده شرکت در کارگروه، دبیرخانه کارگروه نتیجه نهایی را به شرکت اعلام می کند.
در همین راستا، شرکت ها و موسساتی که شاخص های موجود در آیین نامه تشخیص صلاحیت شرکت ها و موسسات دانش بنیان را داشته باشند و بعد از طی مراحل ارزیابی از طریق کارگروه ارزیابی و تشخیص شرکت ها و موسسات دانش بنیان و نظارت بر اجرا تأیید شوند به یکی از سه دسته دانش بنیان نوپا، دانش بنیان صنعتی و دانش بنیان تولیدی شناخته خواهند شد و می توانند از مزایای قانون حمایت از شرکت های دانش بنیان استفاده کنند.
به عنوان نمونه این شرکت ها پس از تأیید، به صندوق نوآوری و شکوفایی معرفی می شوند تا طرح خود را به آن صندوق ارائه و از تسهیلات مربوطه با توجه به اساسنامه صندوق استفاده کنند. تمدید استفاده از این مزایا منوط به ارزیابی مجدد و کسب شرایط لازم در آیین نامه خواهد بود.
بر اساس این گزارش، از زمان آغاز فرآیند ثبت نام در سامانه دانش بنیان تاکنون بیش از 20هزار نام کاربری در این سامانه ایجاد شده است که از این میزان، حدود 11هزار نام کاربری با تکمیل اطلاعات وارد فرآیند ارزیابی شده اند.