مصوباتی که به اجرا نمی رسد / شبکه بانکی ناتوان از پرداخت وام 25 میلیون تومانی خودرو

با رونمایی بسته جدید دولت برای مقابله با محور رکود مشخص شد که تغییرات، بر گروه‌های بانک خودرو و لیزینگ اثر‌گذار خواهد بود. بخش عظیمی از مصرف‌کنندگان ایرانی توانایی خرید خودروی 30 یا 40میلیون تومانی را ندارند.
به گزارش اخباربانک، دولت با توجه به سیاست اخیر خود مبنی بر بالا بردن قدرت خرید مصرف‌کنندگان در کالاهای بادوام، اقدام به اعطای وام 25میلیون تومانی خودرو کرده که طی هفت سال با بهره 16درصد قابل بازپرداخت است. هدف از اعطای این تسهیلات تحریک بخش تقاضاست و باعث بهبود وضعیت فروش در شرکت‌های ایران خودرو، پارس‌خودرو و سایپا خواهد شد.
این تسهیلات تنها برای خرید خودرو‌های شخصی است. از آنجا که قیمت‌های پارس‌خودرو نسبت به دو خودروساز دیگر بیشتر است، اعطای این وام بر فروش محصولات وی تأثیر چندانی نخواهد گذاشت. بنابراین به‌طورکلی می‌توان گفت که این موضوع می‌تواند جرقه‌ای برای حرکت چرخه فعالیت صنایع پایین‌دستی، نظیر فولاد، قطعه‌سازان، محصولات شیمیایی و... باشد.

خودروسـازان بر این عقــیده‌اند که بی‌توجهی درخــصـوص راه‌انــدازی شیوه‌های مختلف فروش از جمله لیزینگ، به دلیل نرخ‌های بالای سود شبکه بانکی و عدم جذابیت این موضوع برای مشتریان است.
در چند روز گذشته شاهد صف فروش در سهام شرکت‌های لیزینگی بودیم که می‌توان دلیل آن را پایین‌تر بودن سود وام 25 میلیونی خودرو و زمان طولانی‌تر آن نسبت به نرخ بهره مؤثر لیزینگ دانست.
البته اگر مردم این تسهیلات را مناسب ارزیابی کنند و برای گرفتن وام به بانک هجوم آورند، صنعت بانکداری جوابگوی همه آنها نخواهد بود. بنابراین شرکت‌های لیزینگ تأثیر زیادی نمی‌گیرند. برای توضیح بیشتر چنین می‌توان گفت: متوسط تولیدات خودرو طی 14 سال اخیر حدود 800هزار دستگاه در هر سال است. اگر تولیدات سال آینده را 800هزار دستگاه در نظر بگیریم، با فرض اینکه کل تولیدات به فروش برسد و مصرف‌کنندگان از سقف وام خود (یعنی 25میلیون تومان) استفاده کنند، سه سناریو به شکل زیر در نظر می‌گیریم:
معوقات بانکی چیزی حدود 80هزار میلیارد تومان است که در خوش‌بینانه‌ترین حالت، بانک باید 6000میلیارد تومان تسهیلات جهت این طرح در اختیار بگذارد که به نظر می‌رسد امری دشوار است، چراکه باید این مبالغ را با نرخی کمتر از 16درصد تأمین کند. به گفته سیف، رئیس بانک مرکزی، مـصرف‌کنندگان می‌توانند معادل حداکثر 80درصد قیمت خودرو، از طریق نمایندگی‌های مجاز تسهیلات دریافت کنند و اسناد این تسهیلات از طریق خودروسازان با همان مکانیزم تولید در اختیار آنها قرار خواهد گرفت. درواقع چنین به نظر می‌رسد که اعطای این تسهیلات برای خرید خودرو در قالب خرید دین خواهد بود. یعنی وام به خریدار خودرو داده نمی‌شود، بلکه به شرکت خودروساز داده می‌شود. یعنی ابتدا شرکت در قالب فروش اعتباری فروش را انجام می‌دهد و بعد اسناد حاصل را به بانک برده و پول آن را می‌گیرد.
اگر سیستم همین باشد به احتمال زیاد از کانال شرکت‌های لیزینگی انجام خواهد شد و بانک مستقیما به خریدار وام نخواهد داد. در گذشته هم لیزینگ رایان سایپا در طرح جایگزینی خودروهای فرسوده، برای سایپا و طرح فروش اقساطی به فرهنگیان به صورت کارمزدی حرکتی شبیه همین طرح دولت، انجام داده است. با این حال باید برای جزییات بیشتر صبر کرد تا اطلاعات بیشتری منتشر شود.