اروپا، مهاجران و معضل بیکاری بلندمدت

اروپا پس از طی کردن دوران بحران اقتصادی در سال های 2007 تا 2016 که آغازش از یونان بود و سپس کشورهایی چون ایتالیا، فرانسه، اسپانیا، پرتغال وچند کشور دیگر را نیز در بر گرفت و منجر به تغییر ساختارهای سیاسی در این کشورها شد، همواره گرفتار بحران بیکاری بود. در این دوران در برخی از کشورهای اروپایی بیکاری حتی به 27درصد رسید.

اقتصاددانان اروپا با ارائه راهکارهای متفاوت و بررسی های گوناگون رو به رویه کارآفرینی و آموزش جوانان- که عمده بیکاران را تشکیل می دادند-آوردند تا با آموزش به ویژه آموزش های فنی و حرفه ای آنها به اشتغال جوانان کمک کنند و شرایط جذب آنان به بازار کار را فراهم کنند. همچنین دولت ها با کمک به بخش خصوصی و تقویت این بخش راه را برای جذب جویندگان کار آسان تر کردند.

هجوم مهاجران از کشورهای آفریقایی و جنگ زده خاورمیانه به کشورهای اروپایی بار دیگر مسئله بیکاری و ایجاد نوعی بحران در اروپا را برجسته کرده است. در حال حاضر بیش از 10 میلیون نفر بیش از یک سال است که شغل ندارند و این بیکاری بلندمدت بخش بزرگی از جامعه را به خطر انداخته است.

دو سوم مهاجران یعنی 22 میلیون نفرشان در سراسر اروپا بیکارند و نیمی از آنها بیش از یک سال است که شغل ندارند. در واقع بیکاری طولانی مدت زندگی 10میلیون و 500 هزار نفر در اروپا را به خطر انداخته است و در این مورد اتحادیه اروپا باید برای مقابله با این مشکل وارد عمل شود. گفتنی است در اروپا بین خدمات اجتماعی و مراکز خدمات اشتغال هماهنگی کافی وجود ندارد و تنها اطلاعات مربوط به 73درصد از این افراد به طور رسمی ثبت شده است. البته 20درصد برنامه های مربوط به اشتغال زایی به بحران بیکاری در اغلب کشورهای اتحادیه اروپا اختصاص دارد. بیشتر بودجه این برنامه ها هم صرف یافتن شغل های دولتی می شود .

اما واقعا عمق این بحران چقدر است؟ آیا اروپا قادر خواهد بود این معضل را حل کند؟ به این نکته باید توجه داشت که مسئله بیکاری یکی از عواملی است که از زمان آغاز بحران اقتصادی در اروپا موجب افزایش فقر شده است.

برای روشن تر شدن این موضوع بهتر است مثال کشور سوئد را دقیقتر بررسی کنیم. سوئد کشوری است که پذیرای مهاجران از سراسر دنیاست. در این کشور مجموعه سیاست ها برای پایین نگه داشتن نرخ بیکاری در طولانی مدت انجام می شود.

یلوایوهانس، وزیر اشتغال و کاریابی سوئد با توجه به رشد بالای جمعیت در آن کشور دست به ابتکارات جالبی برای حل معضل بیکاری در سوئد زده است.

به کارگیری سیاست های آموزشی یعنی ادامه تحصیل، دوره های آموزشی اضافی، تمرین و سپس شروع به کار از اهمیت ویژه ای برخوردار است. مرحله بعدی به کارگیری شرکای اجتماعی به ویژه اتحادیه های کارگری است.

اختصاص منابع مالی به آموزش افرادی که تحصیلات پایین دارند که بتوانند دوره های ابتدایی، دبیرستان و متوسطه را تمام کنند از دیگر ابتکارات سوئد است. سامانه ای هم برای تامین هزینه های مالی برای دریافت گواهینامه رانندگی برای مهاجرانی که گواهینامه رانندگی ندارند در نظر گرفته شده است.

وزیر اشتغال و کاریابی سوئد می گوید: در دنیای امروز مردم زیادی از جهنم جنگ و فقر می گریزند. همه ما مسئولیم. شاید به اعمال اصلاحات در بازار کار هم نیاز داشته باشیم. گفتنی است سوئد بالاترین نرخ اشتغال را در اتحادیه اروپا دارد.

مثال دیگر کشور اسلواکی است. میزان رشد اقتصادی در اسلواکی بیش از 3درصد است، در نتیجه این کشور یکی از کشورهای اروپایی است که رشد اقتصادی بالایی دارد. نرخ بیکاری در اسلواکی پایین تر از میزان میانگین آن در منطقه یورو است. دولت اسلواکی برای مواجهه با مشکل بیکاری در آن کشور دست به اقدامات زیادی زده است، از جمله کاهش مالیات برای مشاغل با دستمزد پایین، ارائه خدمات اجتماعی به افرادی که با معضل بیکاری طولانی مدت روبه رو هستند. سازماندهی دفاتر مدیریت کار، خدمات اشتغال، تشکیل شوراهای منطقه ای با هزاران متخصص منابع انسانی از سراسر کشور با هدف ارزیابی توانایی افراد برای فرصت های شغلی موجود، از جمله اقداماتی است که در اسلواکی انجام می شود.

بنابراین به نظر می رسد کشورهای اروپایی با ارائه ابتکارات مختلف خواهند توانست بر این بحران فائق آیند.