با تصمیم جدید دونالد ترامپ، بازارهای جهانی برای چندمین بار فروریخت / جنگ ارزی یا جنگ تجاری؟

فرصت امروز: مرتضی ایمانی راد، اقتصاددان در تازه ترین یادداشتش در کانال مؤسسه «بامداد» به تصمیم دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا در اعمال تعرفه واردات فولاد و آلومینیوم و واکنش بازارهای جهانی پرداخته است.

او در این یادداشت نوشته است:

اخیراً بحث هایی در روزنامه ها و مجلات کشور در مورد جنگ ارزی در جهان و به خصوص از طرف آمریکا مطرح شده است که به نظر جای تأمل دارد. برخلاف بسیاری از کشورهای دیگر، رئیس جمهور آمریکا به طور مستقیم وارد سیاست گذاری ارزی نمی شود و به بیان درست تر نمی تواند بشود، بنابراین تأثیر مستقیمی بر قیمت دلار در جهان ندارد. یکی از مسائلی که این اشتباه در برداشت را دامن زده است کاهش قابل توجه شاخص دلار در چند ماه گذشته است. اینکه چرا شاخص دلار کاهش یافته است بحث مفصلی است که در این خلاصه نمی توان به آن پرداخت ولی به تنها چیزی که ارتباط ندارد جنگ ارزی ترامپ است.قیمت ارز به طور مستقیم به سیاست های پولی کمیته بازار آزاد فدرال رزرو آمریکا وابسته است که این کمیته کاملاً از ریاست جمهوری آمریکا مستقل است. تنظیم نرخ بهره بین بانکی و چشم انداز اعضای این کمیته از افزایش نرخ بهره از عوامل بسیار مهم و تعیین کننده قیمت دلار در بازار جهانی است. ترامپ طبیعی است که با شانتاژهای تبلیغاتی می تواند قیمت دلار را تغییر دهد، ولی این تغییر بر اساس آنچه تاکنون تجربه شده است، در حد یک سنت یا کمتر بوده است (به تغییر قیمت دلار در برابر یورو بعد از سخنرانی ترامپ در داووس توجه کنید) ولی سیاست های مالی ترامپ می تواند نرخ دلار را تحت تأثیر جدی قرار دهد، اما به این سیاست ها جنگ ارزی نمی گویند. اساساً در سطح جهان جنگ ارزی وجود ندارد. چرا فکر می کنیم کاهش یک جفت ارز در مدت زمان قابل توجه حاصل جنگ ارزی است. جهان در شرایط فعلی عدم تعادل های جدی را تجربه می کند که این عدم تعادل ها اثر خود را بر بازار ارز دارند، ولی این با جنگ ارزی متفاوت است. 

آنچه در هفته گذشته اتفاق افتاد یک جنگ واقعی بود، ولی نه یک جنگ ارزی بلکه یک جنگ تجاری بود. افزایش بی رویه تعرفه روی فولاد و آلومینیوم لرزه بر اندام بازارهای بورس جهانی انداخت. برای چندمین بار بازارهای جهانی فرو ریخت و پیش بینی می شود که به اندازه افزایش حباب گونه بازارهای بورس جهانی در اثر خوش بینی به سیاست های مالی ترامپ، باز هم فرو خواهد ریخت تا به قیمت های واقعی برسد، همان طور که شاخص دلار رسید. سرمایه گذاران باید خود را آماده نوسانات بزرگتری در بازارهای جهانی بکنند، چون امیدهای قوی به سیاست های ترامپ رنگ باخته است و همین تمایلات نوسان بازارهای جهان را بیشتر می کند. خسارت این نوسانات را باید کشور ژاپن بدهد، چراکه اثر این نوسان بازارها خود را در گرانی ین نشان می دهد که برای اقتصاد صادرات محور ژاپن سَمّ است.