تحویل نخستین بویینگ ۷۷۷ برجامی به تعویق افتاد / سبقت سوخو از بویینگ در آسمان ایران

فرصت امروز: درحالی که خرید هواپیما از جمله نقاط مثبت برجام برای حمل و نقل هوایی ایران بود، اما با روی کار آمدن دونالد ترامپ به عنوان رئیس جمهور آمریکا، خرید این هواپیماهای غربی برای ایران دچار چالش شده است. حالا در شرایطی که بویینگ اعلام کرده مشتریان جدیدی پیدا کرده و چندان اشتیاقی برای فروش هواپیمای خود به ایران ندارد، دو ایرلاین ایرانی پس از ماه ها گمانه زنی سرانجام توافق کردند که ۴۰ فروند هواپیمای مسافربری روسی را وارد ناوگان خود کنند.

براساس اطلاعات ارائه شده از سوی دو شرکت هواپیمایی آسمان و ایران ایرتور، قراردادی اخیرا میان نمایندگان این دو ایرلاین ایرانی و الگو بوت بندارت، معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت روسیه در نمایشگاه هوایی اوراسیا ۲۰۱۸ در ترکیه بسته شده که براساس آن این دو شرکت ایرانی در دو قرارداد جداگانه هر یک ۲۰ فروند هواپیمای سوخو۱۰۰ دریافت خواهند کرد.

به گزارش ایسنا، این توافقنامه در حالی امضا شده که پیش از این مقامات روسی چند بار خبر از علاقه و تقاضای رسمی شرکت های ایرانی برای خرید هواپیماهای مسافربری این کشور ارائه کرده بودند که هر بار با پاسخ رسمی مقامات ایرانی امکان نهایی شدن این قراردادها به تعویق افتاد.

طبق اطلاعات ارائه شده شرکت آسمان ۲۰ فروند هواپیماهای RRG۹۵Rسوخو را خریده که جدیدترین مدل طراحی شده این هواپیما در روسیه به حساب می آید. همچنین به نظر می رسد که تعدادی از قطعات این هواپیما از تحریم ها خارج است و همین امر برای آسمان خرید این هواپیما را امکان پذیر کرده است.

در بخش دیگری از این نمایشگاه ایران ایرتور نیز ۲۰ فروند هواپیمای سوخو ۱۰۰ خرید که طبق اعلام این شرکت قرارداد بسته شده حدود یک میلیارد دلار ارزش دارد. همچنین ایران ایرتور اعلام کرده که این ۲۰ فروند هواپیما به تدریج وارد ناوگان این شرکت خواهد شد.

این توافق های جدید در حالی نهایی شده که پیش از این ایران ایر توانسته بود خرید ۲۰۰ هواپیمای برجامی را نهایی کند و پس از آن نیز شرکت آسمان در قراردادی دو مرحله ای ورود ۶۰ فروند بویینگ را برای ناوگان ایران در نظر گرفته بود.

با وجود آنکه بیش از یک سال از نهایی شدن قراردادهای ایران ایر با شرکت های هواپیماساز مطرح جهان می گذرد، اما برخی محدودیت ها مانند سنگ اندازی آمریکا و تامین نشدن فاینانس لازم ورود این هواپیماها به ایران را با اما و اگر مواجه کرده است.

تحویل هواپیماهای بویینگ به ایران عقب افتاد

هرچند قرار بود نخستین هواپیمای بویینگ خریداری شده از سوی ایران ایر در اردیبهشت ماه امسال وارد ناوگان شود، اما اخیرا مدیر این شرکت آمریکایی اعلام کرده که بویینگ در سال جاری میلادی هیچ برنامه ای برای تولید هواپیمایی که به ایران تحویل شود ندارد.

به گزارش رویترز، مدیر این شرکت هواپیماسازی آمریکایی اعلام کرد بویینگ به دلیل افزایش تقاضا، دیگر نگران نیست که فروپاشی توافق با ایران این شرکت را وادار کند تولید هواپیمای جت ۷۷۷ را از این بیشتر کاهش دهد و صدها شغل به خطر بیفتد.

دنیس مویلنبرگ، مدیرعامل بویینگ در یک کنفرانس مطبوعاتی گفت: ما هیچ تحویلی به ایران که بخشی از برنامه تولید امسال این شرکت باشد نداریم، در نتیجه این تحویل ها طبق پروسه دولت آمریکا به تأخیر افتاده است. من می توانم با اطمینان به شما بگویم که ما بدون هیچ ریسکی به برنامه تولید ۷۷۷ ادامه می دهیم.

بویینگ در دسامبر سال ۲۰۱۶ توافق کرد ۸۰ فروند هواپیما به شرکت هواپیمایی ایران ایر تحویل دهد. این قرارداد با توافق میان ایران و قدرت های بزرگ جهانی برای گشایش تجارت در قبال محدودیت فعالیت های هسته ای ایران امکان پذیر شد و شامل ۱۵ فروند مدل ۷۷۷-۳۰۰ER بود که برای آنها بویینگ مجوز صادرات را از دولت آمریکا دریافت کرده بود.

منابع صنعتی می گویند بویینگ قرار بود سه فروند ۷۷۷ را امسال به ایران تحویل دهد، اما تحویل سفارش خریداران دیگر را جایگزین تحویل به ایران کرد.

قرارداد ایران برای ۷۷۷ زمانی که اعلام شد، برای این مدل که یکی از سودآورترین مدل های بویینگ به شمار می رود، حمایت حیاتی فراهم کرد زیرا این هواپیما تقریبا به زمان پایان تولیدش نزدیک شده است.

بویینگ تولید این مدل را پیش از این به دلیل کاهش فروش کم کرده بود و در اواخر سال ۲۰۱۶ به کارکنانش اعلام کرده بود در تولید کمتر این هواپیما سفارش ایران به حساب آمده است و در انظار عمومی بر ارزش این قرارداد برای حفظ مشاغل تاکید می کرد.

با این حال مویلنبرگ اعلام کرد حتی اگر ایران قادر نباشد ۳۷۴ میلیون دلار سفارش خود را تحویل بگیرد، بویینگ در تولید مدل ۷۷۷ کاهش بیشتری صورت نخواهد داد.

وی گفت: نرخ تولیدی که ما تعیین کرده ایم، به سفارش های ایران بستگی ندارد. اگر این سفار ش ها انجام بگیرد و ما هواپیما به ایران تحویل دهیم، این تحویل ها به منزله فرصت هایی برای ما خواهد بود، اما ما دستور دولت آمریکا را دنبال می کنیم و اطمینان یافته ایم که به این سفارش ها تکیه نکرده ایم.

فروش مدل ۷۷۷ در سال ۲۰۱۷ بهبود یافت و با افزایش بیش از دو برابری به ۶۰ فروند رسید.

همچنین شرکت های اروپایی به دلیل اینکه شماری از قطعات هواپیماهای ساخت آنها در آمریکا تولید می شود، به مجوز صادرات واشنگتن برای تکمیل قراردادهای شان نیاز دارند. تاکنون واشنگتن مجوزهایی صادر کرده که اجازه می دهد حدود یک سوم از هواپیماهای ایرباس تحویل داده شود، اما معلوم نیست در صورت خروج آمریکا از برجام، این قراردادها چه سرنوشتی پیدا می کنند. 

با این شرایط، ایران دیگر گزینه های خود در این بازار را به شکل دقیق تر بررسی می کند که هواپیمای سوخو ۱۰۰ روسیه یکی از آنهاست. این درحالی است که پیش از این هواپیماهای روسی مانند توپولوف و آنتونوف به دلیل ثبت چند حادثه تلخ در آسمان ایران نگاه مسافران ایرانی به هواپیماهای روسی را بسیار منفی کردند.