سقوط هم زمان طلا و نقره در بازارهای جهانی 

فرصت امروز: بازار جهانی فلزات گرانبها در روزهای اخیر شاهد یکی از شدیدترین اصلاح های قیمتی خود در سال های گذشته بوده است؛ اصلاحی که نه تنها طلا، بلکه نقره را نیز با شدت بیشتری درگیر کرده و فضای احتیاط و نگرانی را به بازارهای مالی بازگردانده است. این ریزش که پس از یک دوره رشد شتابان و ثبت رکوردهای تاریخی رخ داد، اکنون به یکی از مهم ترین موضوعات مورد بحث تحلیل گران بین المللی تبدیل شده و اثرات آن به سرعت به بازار ایران نیز سرایت کرده است.

از اوج تاریخی تا سقوط ناگهانی

طلا و نقره در هفته های گذشته تحت تأثیر مجموعه ای از عوامل از جمله نگرانی های تورمی، تنش های ژئوپلیتیکی و ورود سرمایه های سفته بازانه، رشد کم سابقه ای را تجربه کردند. قیمت هر اونس طلا به سطوحی رسید که حتی بسیاری از خوش بین ترین تحلیل گران نیز آن را در کوتاه مدت محتمل نمی دانستند. نقره نیز که معمولاً با ضریب نوسان بالاتری نسبت به طلا حرکت می کند، جهشی فراتر از انتظار را ثبت کرد و به سطوحی رسید که یادآور دوره های هیجانی گذشته بود.

اما این صعود پرشتاب، همان قدر که جذاب به نظر می رسید، بستر یک اصلاح سنگین را نیز فراهم کرد. با تغییر ناگهانی انتظارات بازار، جریان فروش در بازار فلزات گرانبها شدت گرفت و در مدت کوتاهی، بخش قابل توجهی از رشد اخیر قیمت ها تخلیه شد.

چرا طلا و نقره سقوط کردند؟

بررسی تحلیل های منتشرشده در رسانه های معتبر اقتصادی جهان نشان می دهد که ریزش اخیر، حاصل هم زمان چند عامل کلیدی بوده است:

نخست؛ سودگیری گسترده پس از رشد هیجانی.

بخش مهمی از سرمایه گذاران کوتاه مدت که در موج صعودی اخیر وارد بازار شده بودند، با مشاهده نشانه های ضعف قیمت، به سرعت اقدام به شناسایی سود کردند. این رفتار زنجیره ای، فشار فروش را تشدید و اصلاح قیمت را عمیق تر کرد.

دوم؛ تغییر انتظارات درباره سیاست پولی آمریکا.

سیگنال های جدید از سیاست گذاران پولی آمریکا، به ویژه درخصوص احتمال تداوم نرخ های بهره بالا یا تأخیر در کاهش آن، باعث تقویت ارزش دلار شد. از آنجا که طلا و نقره رابطه ای معکوس با دلار دارند، تقویت اسکناس سبز به طور مستقیم جذابیت این فلزات را کاهش داد.

سوم؛ کاهش تقاضای دارایی های امن.

با فروکش کردن بخشی از نگرانی های سیاسی و اقتصادی در سطح جهانی و بهبود نسبی فضای ریسک پذیری، بخشی از سرمایه هایی که با انگیزه «پناهگاه امن» وارد طلا و نقره شده بودند، از این بازار خارج شدند.

چهارم؛ ویژگی خاص نقره به عنوان فلزی دوگانه.

نقره علاوه بر نقش سرمایه ای، کاربرد صنعتی گسترده ای نیز دارد. نگرانی ها درباره کندی رشد اقتصادی جهانی و کاهش تقاضای صنعتی، فشار مضاعفی بر قیمت نقره وارد کرد؛ به همین دلیل افت قیمت نقره در این اصلاح، عمیق تر و سریع تر از طلا بود.

نقره؛ سقوطی تندتر از طلا

در حالی که طلا معمولاً نقش لنگر ثبات را در بازار فلزات گرانبها بازی می کند، نقره به دلیل نقدشوندگی کمتر و نوسان بالاتر، در دوره های اصلاح قیمتی بیشترین آسیب را می بیند. در ریزش اخیر نیز همین الگو تکرار شد؛ به گونه ای که نقره در برخی مقاطع کاهش های دو رقمی را در بازه ای بسیار کوتاه ثبت کرد. تحلیل گران بین المللی این رفتار را نشانه ای از تخلیه هیجان سفته بازانه و بازگشت بازار به سطوح واقع بینانه تر ارزیابی می کنند.

وضعیت امروز بازار ایران

بازتاب این ریزش جهانی، به سرعت در بازار داخلی ایران نمایان شد. امروز قیمت طلای ۱۸ عیار با کاهش نسبت به روزهای اوج، در محدوده ۱۹ میلیون تومان نوسان می کند. بازار سکه نیز تحت تأثیر افت انس جهانی و فضای احتیاطی معامله گران، با تعدیل قیمت همراه بوده است؛ به طوری که سکه امامی در کانال ۱۹۵ تا ۱۹۶ میلیون ریال معامله می شود و سایر قطعات سکه نیز کاهش نسبی را تجربه کرده اند.

نقره که در بازار ایران کمتر مورد توجه عمومی است، اما در بخش صنایع و میان برخی سرمایه گذاران خاص جایگاه دارد، هم راستا با بازار جهانی وارد فاز اصلاح شده و قیمت مصنوعات و شمش نقره نیز روندی نزولی به خود گرفته است.

نقش دلار؛ عامل تعیین کننده داخلی

در بازار ایران، قیمت طلا و نقره همواره تابع دو متغیر اصلی است: انس جهانی و نرخ ارز. هرچند افت انس جهانی فشار کاهشی بر قیمت ها وارد کرده، اما اگر نرخ دلار در داخل با نوسان افزایشی مواجه شود، می تواند بخشی از این کاهش را خنثی کند. به همین دلیل، بسیاری از فعالان بازار طلا در ایران، بیش از هر چیز تحولات بازار ارز را رصد می کنند.

چشم انداز پیش رو

اکثر تحلیل گران بین المللی معتقدند ریزش اخیر را باید بیش از آنکه نشانه پایان روند صعودی بلندمدت فلزات گرانبها دانست، یک اصلاح طبیعی پس از جهش شدید تلقی کرد. با این حال، بازگشت سریع قیمت ها به اوج های قبلی بعید به نظر می رسد و بازار در کوتاه مدت نیازمند زمان برای تثبیت و بازسازی اعتماد است.

در بازار ایران نیز تا زمانی که تکلیف دو متغیر کلیدی، یعنی انس جهانی و نرخ دلار، روشن نشود، انتظار می رود طلا و نقره در فضایی نوسانی و محتاطانه معامله شوند؛ فضایی که در آن، تصمیم گیری های هیجانی می تواند ریسک سرمایه گذاران را به طور قابل توجهی افزایش دهد.