اقتصادی

1 ماه پیش

کریدور شرق–غرب؛ فرصت ژئوپلیتیکی یا رؤیای تکرارشده اقتصاد ایران؟

ترانزیت میلیارد دلاری روی کاغذ

فرصت امروز: در میانه فشارهای اقتصادی، محدودیت های ارزی و کاهش توان صادراتی، بار دیگر نام کریدور شرق–غرب به عنوان یکی از «برگ های برنده بالقوه اقتصاد ایران» بر سر زبان ها افتاده است. اظهارات اخیر مقامات اقتصادی درباره عبور مسیرهای اصلی ترانزیت کالا از خاک ایران، این پرسش قدیمی را دوباره زنده کرده است:...

1 ماه پیش

یادداشت اقتصادی

در باب سقوط بازارهای جهانی، بازارها در جست وجوی لنگر

سقوط هم زمان طلا، نقره و بیت کوین در روزهای اخیر، صرفاً یک نوسان قیمتی یا واکنش احساسی بازار نیست؛ بلکه نشانه ای از ورود اقتصاد جهانی به مرحله ای تازه از بی اطمینانی است؛ مرحله ای که در آن، حتی دارایی هایی که زمانی «پناهگاه امن» تلقی می شدند، از موج فروش در امان نمی مانند. در ادبیات اقتصادی، هم زمانی ریزش...

1 ماه پیش

کسب و کارها چگونه زنده می مانند؟

سه ضربه همزمان به بنگاه ها

فرصت امروز: در یک ماه گذشته، ادبیات مشترک گزارش های اقتصادی درباره بنگاه های ایرانی یک کلیدواژه پررنگ داشته است: «بقا». تصویر غالب این است که ترکیبِ تورم بالا، افت تقاضای مؤثر، فرسایش سرمایه در گردش و افزایش ریسک های محیطی، بسیاری از کسب وکارها را از فاز توسعه خارج کرده و به فاز حفظ حداقل عملیات رسانده است....

9 ماه پیش

تنها 11 درصد واگذاری ها واقعی است

خصوصی سازی ناکام

توقف واگذاری خودروسازان، آخرین پرده از وضعیت ناکام خصوصی سازی در اقتصاد ایران است. ماجرا از صبح یکشنبه با انتشار نامه شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا به شرکت های ایران خودرو و سایپا در سامانه کدال آغاز شد؛ نامه ای با برچسب «فوق محرمانه» با این مضمون که تا اطلاع ثانوی، هرگونه تغییر و تحول و واگذاری در تر...

9 ماه پیش

در آخرین گزارش بنیاد هریتیج، ایران در رتبه 169 از بین 184 کشور ایستاد

آزادی اقتصادی در تنگنا

در آخرین رتبه بندی شاخص آزادی اقتصادی، ایران همچنان در زمره کشورهای با کمترین آزادی اقتصادی قرار گرفته است. براساس داده های آماری بنیاد هریتیج در سال 2025، ایران با نمره 42.5 از 100، در رتبه 169 جهان از بین 184 کشور قرار گرفته و همچنان در دسته کشورهای «سرکوب شده» ایستاده است. کسب رتبه 169 از بین 184 کشور جه...

10 ماه پیش

روند نزولی شاخص های اقتصادی همچنان ادامه دارد

سه ضلعی تکراری موانع کسب وکار

شاخص ملی محیط کسب وکار و شاخص مدیران خرید، از مهمترین شاخص های اقتصادی هستند که تصویری نگران کننده از وضعیت کسب وکارها در افق سال 1404 به نمایش می گذارند؛ یکی (شاخص ملی محیط کسب وکار)، سال 1403 را با رسیدن به رقم 6.01 از 10 و ایستادن در محدوده رکود به پایان می برد و دیگری (شاخص مدیران خرید)، سال 1404 را با رسیدن به عدد...

10 ماه پیش

توسعه و ترویج رفتارهای دلال مآبانه

مطالعه شرایط حاکم بر اقتصاد ایران و بررسی چالش های موجود در آن، نشان می دهد ساختار اقتصادی کشور، علاوه بر مشکلات متعدد حاکم بر آن، از جمله انحصار و عدم شفافیت، از یک بیماری سخت و تا حدودی مزمن در رنج است که به آن، «اقتصاد واسطه گری» می گویند؛ موضوعی که باعث گردیده بسیاری از سرمایه داران، ایران را بهشت فعالی...

10 ماه پیش

وقتی دلار دیگر پناهگاه امن نیست: آینده مبهم اقتصاد جهان

بازارهای مالی جهان یکسری قواعد نانوشته دارد که هرکسی آن را بلد نیست. با این حال در طول زمان بارها و بارها این قواعد امتحان شان را پس داده اند. یکی از مهم ترین قاعده ها در این میان مربوط به تقویت دلار در زمان های بحرانی است. شاید شنیدن این استدلال که دلار در شرایط بحرانی بدل به ارز قوی تری می شود، حسابی عجیب باشد. با ای...

10 ماه پیش

ایست به اقتصاد

«فربه تر از ایدئولوژی» نام کتابی از «عبدالکریم سروش» است که در اوایل دهه 70 منتشر شد. او در این کتاب از ایدئولوژیک شدن دین، انتقاد می کند و دین را بزرگ تر و فربه تر از «کالبد تنگ ایدئولوژی» می داند. (1) به نظر می رسد این گزاره نه فقط درباره دین، بلکه در مورد اقتصاد هم صادق و درست است...

1 سال پیش

ادامه حضور در لیست سیاه FATF، اعتبار فعالان اقتصادی کشور را مخدوش می کند

FATF در آزمون مصلحت

به دنبال درخواست «مسعود پزشکیان» از رهبر معظم انقلاب برای بررسی مجدد لوایح مرتبط با عضویت ایران در گروه ویژه اقدام مالی (FATF) و موافقت ایشان، کمیسیون مشترکی در مجمع تشخیص مصلحت نظام برای بررسی لوایح پالرمو و سی اف تی تشکیل شده است. «گروه ویژه اقدام مالی» که به اختصار FATF نامیده می شود، نهادی ب...

1 سال پیش

زیرساخت های تجارت آزاد در ایران هنوز فراهم نیست

راه نرفته تجارت با اوراسیا

شمارش معکوس برای اجرای توافق تجارت آزاد ایران با کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا (EAEU) در حالی آغاز شده است که فعالان اقتصادی بخش خصوصی، نگران فقدان زیرساخت های تجارت آزاد در کشورمان هستند. توافق تجارت آزاد ایران با کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا، روز یکشنبه این هفته در جلسه علنی مجلس به تصویب رسید تا ایران تنها یک قدم با رو...

1 سال پیش

درآمد ایرانیان در 13 سال گذشته 20 درصد کمتر شد

فشار تحریم به درآمد سرانه

گزارش جدید مرکز آمار ایران نشان می دهد که میزان درآمد خالص سرانه ایرانیان در 13 سال گذشته (1390 تا 1402) تا حدود 20 درصد کاهش یافته است. البته این رقم در برخی از سال ها، فراز و فرود داشته و تحت تاثیر تحولات سیاسی، کم یا زیاد شده است؛ مثلا در سال 1396 با اجرای توافق برجام، درآمد سرانه به شکل قابل توجهی بالا رفت و حتی به...

1 سال پیش

بازگشت ترامپ به کاخ سفید چه تاثیری بر صادرات نفتی ایران خواهد گذاشت؟

سناریوهای نفتی بودجه 1404

با وجود تلاش های زیاد برای کاهش وابستگی نفتی بودجه همچنان بخش بزرگی از بودجه دولت به صورت مستقیم و غیرمستقیم به درآمدهای نفتی وابسته است. بنابراین پیش بینی قیمت احتمالی نفت صادراتی ایران در سال آینده، اهمیت دوچندانی در محاسبات درآمدی بودجه دارد. با توجه به پیروزی «دونالد ترامپ» در انتخابات ریاست جمهوری آمری...

1 سال پیش

طبقه متوسط هر سال 11 درصد کوچک تر می شود

لطمه تحریم به طبقه متوسط

جامعه شناسان، طبقه متوسط را موتور محرکه تحولات جامعه می دانند. در جامعه ایران نیز تحلیل های علمی از نقش طبقه متوسط در شکل گیری انقلاب و یا در بزنگاه های انتخابات ریاست جمهوری در سال های اخیر حکایت دارد. با وجود نقش آفرینی مثبت این طبقه در روند توسعه سیاسی و اقتصادی، متاسفانه طبقه متوسط در ایران هر سال 11 درصد کوچک تر م...

1 سال پیش

در نامه سرگشاده 2 اقتصاددان نهادگرا به رئیس جمهور منتخب مطرح شد

3 ستون تقویت تولید ملی

تا کمتر از 10 روز دیگر مراسم تنفیذ و تحلیف رئیس جمهور منتخب برگزار می شود. در حالی که بازار گمانه زنی ها درباره کابینه دولت چهاردهم و فهرست وزرای پیشنهادی در این روزها حسابی داغ است، دو اقتصاددان نهادگرا در دومین نامه سرگشاده خود به «مسعود پزشکیان»، نسبت به «تداوم شوك درمانی های سی و پنج سال گذشته&raq...